Tạo lập thị trường: Công ty chứng khoán có nhiều băn khoăn

Ngay khi Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) công bố dự thảo Quy chế hoạt động của thành viên tạo lập thị trường, nhiều công ty chứng khoán (CTCK), công ty niêm yết tỏ ra rất hào hứng. Tuy nhiên, cùng với sự vui mừng đó là không ít băn khoăn cần được cơ quan quản lý giải đáp.
Tạo lập thị trường: Công ty chứng khoán có nhiều băn khoăn
Nhà tạo lập thị trường sẽ giúp các mã chứng khoán luôn có thanh khoản trong bất kỳ điều kiện nào của thị trường

Băn khoăn về hạch toán

Theo Phó Tổng giám đốc phụ trách vấn đề phát triển sản phẩm của một CTCK, dự thảo Quy chế hoạt động của thành viên tạo lập thị trường quy định, để có thể thực hiện nghiệp vụ tạo lập thị trường, CTCK phải có cả tiền và cổ phiếu để sẵn sàng mua vào và bán ra. Vậy số cổ phiếu để phục vụ cho việc bán ra này, hoặc sau khi mua vào sẽ được hạch toán ở khoản mục nào, có tính vào tài khoản tự doanh hay không? Lỗ phát sinh do giao dịch 2 chiều, hoặc giá trị số cổ phiếu giảm sẽ do ai chịu, CTCK hay doanh nghiệp niêm yết?

Vị Phó Tổng giám đốc trên cho biết, việc này sở dĩ quan trọng vì liên quan đến nhiều vấn đề của cả CTCK lẫn doanh nghiệp phát hành sử dụng dịch vụ giao dịch tạo lập thị trường. Theo đó, nếu CTCK phải tự bỏ chi phí để thực hiện dịch vụ (bao gồm mua cổ phiếu và bỏ tiền giao dịch) thì khoản này có thể bị tính vào tự doanh. Khi đó, yêu cầu về chất lượng cổ phiếu sẽ đặc biệt quan trọng. Mặt khác, nghiệp vụ giao dịch tạo lập thị trường liên quan đến các chỉ số khi tính tỷ lệ an toàn tài chính của CTCK.

Ngược lại, trong tình huống số cổ phiếu và tiền phục vụ cho giao dịch tạo lập thị trường do doanh nghiệp phát hành cung cấp, thì số cổ phiếu này sẽ được hạch toán vào tài khoản của doanh nghiệp như thế nào? Có bị tính là cổ phiếu quỹ? Chi phí để trả cho CTCK sẽ được tính vào chi phí gì của doanh nghiệp? Liệu có được khấu trừ thuế hay không?

… và cổ phiếu trong nghiệp vụ tạo lập thị trường

Giám đốc pháp chế của một CTCK có thị phần thuộc Top 3 thị phần lớn nhất trên cả 2 sàn chia sẻ, đọc xong dự thảo Quy chế nhưng ông vẫn chưa rõ những cổ phiếu nào được phép triển khai dịch vụ tạo lập thị trường.

Dự thảo quy định, việc tạo lập thị trường với cổ phiếu bao gồm cả cổ phiếu niêm yết trên Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) và đăng ký giao dịch trên UPCoM. Điều này đồng nghĩa, chỉ cần cổ phiếu được giao dịch tập trung tại HNX (niêm yết hoặc đăng ký giao dịch), có hợp đồng với một CTCK về dịch vụ tạo lập thị trường, thì cổ phiếu đó có thể được bảo lãnh về mặt thanh khoản.

Thực tế trên thị trường chứng khoán tập trung cho thấy, có những cổ phiếu sau một thời gian giao dịch thì rơi vào tình trạng gần như mất thanh khoản hoặc giá cổ phiếu biến động mạnh. Thực trạng này có thể sẽ dẫn đến rủi ro cho đơn vị tạo lập thị trường.

Trong khi đó, với nghiệp vụ giao dịch ký quỹ, cơ quan quản lý quy định rất chặt chẽ. Vậy cổ phiếu trong giao dịch tạo lập thị trường cũng nên được quy định chi tiết, đáp ứng một số điều kiện nhất định.

“Để thực hiện hoạt động tạo lập thị trường, CTCK cần phải có cả cổ phiếu và tiền để phục vụ các giao dịch mua bán. Trường hợp tiền và cổ phiếu do doanh nghiệp phát hành cung cấp thì vấn đề khá đơn giản, nhưng nếu CTCK phải tự bỏ tiền ra mua một lượng cổ phiếu để tự giao dịch, câu chuyện lại khác. Nếu cổ phiếu đang trong đà lên giá mạnh hoặc giảm không phanh, mà CTCK phải giao dịch ngược chiều để thực hiện cam kết thì rủi ro với CTCK rất cao. Lỗ từ giao dịch tạo lập có thể lớn hơn cả phí thu được từ cung cấp dịch vụ. Giả sử CTCK ôm một lượng cổ phiếu lớn để làm giao dịch tạo lập thị trường, chẳng hạn 1 triệu cổ phiếu, sau đó giá cổ phiếu lao dốc, thì không dịch vụ nào chịu nổi”, vị Giám đốc pháp chế nói.

Rủi ro pháp lý

Một số ý kiến khác cho rằng, bản chất của tạo lập thị trường là để ổn định giá và thanh khoản cho cổ phiếu. Điều này khá khó khăn trong việc tách bạch với câu chuyện làm giá, hoặc phát sinh xung đột lợi ích với tự doanh CTCK.

Câu hỏi đặt ra là, CTCK có được phép đầu tư khi làm dịch vụ tạo lập thị trường cho doanh nghiệp hay không, nếu việc cung cấp dịch vụ tạo lập thị trường này được thực hiện trên cơ sở giao dịch cổ phiếu của phía doanh nghiệp cung cấp, hoặc toàn bộ khoản lỗ lãi cuối kỳ được phía doanh nghiệp chịu trách nhiệm chi trả?

Theo Tin nhanh Chứng khoán
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Công ty chứng khoán

Tin mới nhất

Khuyến nghị cổ phiếu hôm nay 19/4: FPT, CTD và BWE

Khuyến nghị cổ phiếu hôm nay 19/4: FPT, CTD và BWE

Năm 2024, FPT lên kế hoạch đầu tư 6.500 tỷ đồng tập trung vào ba lĩnh vực chính, bao gồm xây dựng cơ sở hạ tầng công nghệ, hạ tầng viễn thông và giáo dục.
Thao túng thị trường chứng khoán, một cá nhân bị phạt gần 600 triệu đồng

Thao túng thị trường chứng khoán, một cá nhân bị phạt gần 600 triệu đồng

Ông Giang Tuấn Anh bị phạt 575 triệu đồng vì đã sử dụng 23 tài khoản để thao túng cổ phiếu DST của Công ty Đầu tư Sao Thăng Long.
Thị trường lao dốc, VN-Index rơi “thủng” mốc 1.200 điểm

Thị trường lao dốc, VN-Index rơi “thủng” mốc 1.200 điểm

Áp lực cung vẫn ở mức cao trong khi dòng tiền có dấu hiệu “hụt hơi” là nguyên nhân khiến cho VN-Index đóng cửa giảm 22,67 điểm (-1,86%) xuống còn 1.193 điểm.
Nhịp hồi phục đan xen rung lắc, VN-Index giảm nhẹ

Nhịp hồi phục đan xen rung lắc, VN-Index giảm nhẹ

Trong Top 10 cổ phiếu tăng điểm tốt thì có tới 7 mã trong nhóm ngân hàng góp mặt tích cực “cứu” chỉ số VN-Index thoát cảnh mất mốc 1.200 điểm.
Cả trăm mã nằm sàn kéo chỉ số VN-Index mất 60 điểm, mức giảm mạnh nhất trong 23 tháng

Cả trăm mã nằm sàn kéo chỉ số VN-Index mất 60 điểm, mức giảm mạnh nhất trong 23 tháng

Sau phiên tăng điểm tốt vào cuối tuần trước, đầu tuần thị trường mở cửa trong trạng thái rung lắc mạnh, nhóm vốn hoá lớn là “tội đồ” khiến thị trường giảm sâu.

Tin cùng chuyên mục

Chứng khoán tuần từ 15-19/4: Nhà đầu tư kỳ vọng VN-Index phục hồi lên vùng 1.280 - 1.300 điểm

Chứng khoán tuần từ 15-19/4: Nhà đầu tư kỳ vọng VN-Index phục hồi lên vùng 1.280 - 1.300 điểm

Thị trường test vùng hỗ trợ 1.250 điểm thành công và đã có phiên giao dịch bùng nổ ngày cuối tuần, giúp nhà đầu tư kỳ vọng hơn vào nhịp tăng trong tuần tới.
Sắc xanh bao phủ thị trường, VN-Index tăng hơn 18 điểm

Sắc xanh bao phủ thị trường, VN-Index tăng hơn 18 điểm

Sắc xanh của nhóm cổ phiếu ngân hàng không chỉ giúp thanh khoản được cải thiện mà còn đẩy chỉ số VN-Index đóng cửa ở mốc 1.276,6 điểm, tăng 18,4 điểm (+1,46%).
Giao dịch tiếp tục ảm đạm, Vn-Index giảm nhẹ

Giao dịch tiếp tục ảm đạm, Vn-Index giảm nhẹ

Thị trường trải qua thêm một phiên giao dịch ảm đạm, thanh khoản khớp lệnh trên sàn HoSE duy trì phiên thứ 3 liên tiếp dưới 16.000 tỷ đồng.
Thanh khoản suy yếu kéo VN-Index giảm hơn 4 điểm

Thanh khoản suy yếu kéo VN-Index giảm hơn 4 điểm

Chỉ số giao dịch tương đối khả quan trong phiên sáng nhưng lại suy yếu trong phiên chiều, kéo chỉ số VN-Index giảm 4,26 điểm (-0,34%), xuống 1.258,56 điểm.
Cổ phiếu vốn hóa lớn đẩy VN-Index tăng hơn 12 điểm

Cổ phiếu vốn hóa lớn đẩy VN-Index tăng hơn 12 điểm

Nhiều cổ phiếu ngân hàng vốn hoá lớn tăng tốt, dẫn dắt đà phục hồi của chỉ số chung kéo VN-Index tăng 12,47 điểm, tương đương 1%, lên 1.262,82 điểm.
Cổ phiếu của Công ty Miền Đông (MDG) bị cảnh báo vì liên quan đến LDG

Cổ phiếu của Công ty Miền Đông (MDG) bị cảnh báo vì liên quan đến LDG

Công ty CP Miền Đông vừa có văn bản gửi HOSE về việc giải trình nguyên nhân, biện pháp và lộ trình khắc phục tình trạng cổ phiếu MDG bị cảnh báo.
Phiên giao dịch đầu tuần chìm trong sắc đỏ, VN-Index giảm gần 5 điểm

Phiên giao dịch đầu tuần chìm trong sắc đỏ, VN-Index giảm gần 5 điểm

Thị trường phiên đầu tuần vẫn chìm trong sắc đỏ và xác lập phiên giảm thứ 4 liên tiếp với thanh khoản xuống mức thấp nhất trong khoảng 1,5 tháng qua.
Chứng khoán tuần từ 8-12/4: Sau nhịp điều chỉnh, VN-Index có hướng đến vùng an toàn?

Chứng khoán tuần từ 8-12/4: Sau nhịp điều chỉnh, VN-Index có hướng đến vùng an toàn?

Trong tuần tới là cơ hội cho nhà đầu tư sàng lọc, mua mới những cổ phiếu tiềm năng đã có mức chiết khấu tốt, lưu ý hạn chế sử dụng vốn vay để quản trị rủi ro.
VN-Index khởi sắc, số tài khoản chứng khoán mở mới trong tháng 3/2024 tăng mạnh

VN-Index khởi sắc, số tài khoản chứng khoán mở mới trong tháng 3/2024 tăng mạnh

Tính đến hết tháng 3/2024, tổng số lượng tài khoản chứng khoán giao dịch tại thị trường chứng khoán Việt Nam đạt 7,6 triệu tài khoản, khoảng 7,6% dân số.
Chứng khoán An Bình bị xử phạt vì không công bố thông tin liên quan trái phiếu

Chứng khoán An Bình bị xử phạt vì không công bố thông tin liên quan trái phiếu

Công ty Cổ phần Chứng khoán An Bình bị Ủy ban Chứng khoán Nhà nước xử phạt 85 triệu đồng vì không công bố thông tin liên quan việc phát hành trái phiếu.
DIC Corp: Hút "ròng" 1.000 tỷ đồng trái phiếu, lợi nhuận "bốc hơi" 54 tỷ đồng sau kiểm toán

DIC Corp: Hút "ròng" 1.000 tỷ đồng trái phiếu, lợi nhuận "bốc hơi" 54 tỷ đồng sau kiểm toán

Tổng Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Xây dựng (DIC Corp, mã CK: DIG) vừa công bố báo cáo tài chính kiểm toán hợp nhất 2023 và thông tin phát hành trái phiếu.
GE Vernova bắt đầu giao dịch trên Sở Giao dịch Chứng khoán New York

GE Vernova bắt đầu giao dịch trên Sở Giao dịch Chứng khoán New York

Ngày 3/4, GE Vernova thông báo hoàn tất việc tách khỏi GE, bắt đầu giao dịch với tư cách một công ty độc lập trên Sở Giao dịch Chứng khoán New York.
Cổ phiếu ngân hàng đỏ sàn, VN-Index giảm hơn 3 điểm

Cổ phiếu ngân hàng đỏ sàn, VN-Index giảm hơn 3 điểm

Nhà đầu tư tỏ ra thận trọng khiến thị trường chứng khoán tiếp tục đi xuống kéo chỉ số VN-Index đóng cửa ở mốc 1.268,25 điểm, giảm 3,22 điểm, tương đương 0,25%.
Khối ngoại bán ròng dữ dội, VN-Index mất gần 16 điểm

Khối ngoại bán ròng dữ dội, VN-Index mất gần 16 điểm

Áp lực giảm xuất hiện trên toàn bộ cổ phiếu ngân hàng sau đó lan rộng ra các nhóm ngành khiến VN-Index gần như “rơi tự do” trong đợt khớp lệnh cuối cùng.
Bán chui cổ phiếu, Công ty Cổ phần Thiết bị xử lý nước Setfil bị phạt nặng

Bán chui cổ phiếu, Công ty Cổ phần Thiết bị xử lý nước Setfil bị phạt nặng

Công ty Cổ phần Thiết bị xử lý nước Setfil bị Ủy ban Chứng khoán Nhà nước xử phạt hơn 533 triệu đồng vì bán chui cổ phiếu NDW.
Thị trường đảo chiều kéo VN-Index tăng gần 6 điểm

Thị trường đảo chiều kéo VN-Index tăng gần 6 điểm

Lực cầu bắt đáy lan tỏa trên diện rộng vào cuối phiên, giúp bảng điện tử cân bằng đã thúc đẩy VN-Index hồi phục lên trên tham chiếu và đóng cửa trong sắc xanh.
Dòng tiền suy yếu, VN-Index giảm gần 3 điểm

Dòng tiền suy yếu, VN-Index giảm gần 3 điểm

Sự suy yếu của dòng tiền là nguyên nhân khiến VN-Index mất động lực tăng điểm. Kết phiên chỉ số này giảm 2,57 điểm (tương đương 0,2%) xuống còn 1.281,5 điểm.
Hệ thống VNDirect được giao dịch trở lại, nhà đầu tư kêu khó đặt lệnh mua bán

Hệ thống VNDirect được giao dịch trở lại, nhà đầu tư kêu khó đặt lệnh mua bán

Sau một tuần hệ thống gặp sự cố, VNDirect được kết nối giao dịch trở lại, nhưng nhà đầu tư vẫn gặp khó khi đăng nhập, đặt lệnh mua bán.
Chứng khoán tuần từ 1-5/4: Nhà đầu tư kỳ vọng VN-Index vượt qua mốc 1.300 điểm

Chứng khoán tuần từ 1-5/4: Nhà đầu tư kỳ vọng VN-Index vượt qua mốc 1.300 điểm

Khả năng thị trường sẽ tiếp tục trạng thái thăm dò cung cầu tại vùng 1.277 - 1.290 điểm trong thời gian tới trước khi có tín hiệu cụ thể hơn.
Chấm dứt chuỗi tăng 4 phiên liên tiếp, VN-Index mất 6 hơn điểm

Chấm dứt chuỗi tăng 4 phiên liên tiếp, VN-Index mất 6 hơn điểm

Sức nóng trên sàn không được duy trì trong bối cảnh thanh khoản thị trường "hụt hơi" khiến chỉ số VN-Index giảm 6,09 điểm, (-0,47%), xuống 1.284,09 điểm.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động